Wednesday, August 23, 2017

"అంతా ప్రేమమయం" ధారా వాహిక.

Posted by Mantha Bhanumathi on Wednesday, August 23, 2017 with No comments

                                       “అంతా ప్రేమమయం”
                                        1


  ఉదయభానుడు తన శతకోటి కిరణాలతో ప్రపంచాన్ని మేలుకొలిపి ఆశీర్వదించడానికి నెమ్మ్దదిగా ఆకాశంలోకి ప్రవేశిస్తున్నాడు. అశోక వృక్షాల్లోంచి కిటికీ అద్దాల్లోని రంగుల డిజైన్లని ఛేదించుకుని, చిత్రకారుడి కుంచెకి అందలేని వింత సొబగులతో గది అంతా పరుచుకున్నాయి సూర్య కాంతులు.
  వెంకట్ కుర్చీలోంచి లేచి కిటికీ దగ్గరగా వెళ్లాడు. ఈ అపురూపమైన ఘడియకోసమే తూరుపు వైపున్న గది తీసుకున్నాడతను. తన గది నుంచి కొంచెం ముందుకి వెళ్లి కొద్దిగా ఎడం పక్కకి తిరుగుతే, పెద్ద గేటు.. తన కుర్చీలోంచి చూస్తే గేట్లోంచి వచ్చే పోయే వాళ్లందరూ కనిపిస్తారు. పెద్ద ఫ్రెంచ్ విండో తన సీటుకి కుడి పక్కన ఉంది. అందులోనుంచే ప్రభాత సోయగాలు కన్నులకి ఆహ్లాదం కలిగించేది.
 “గుడ్ మార్నింగ్ సర్!” వైస్ ప్రిన్సిపాల్ శంకర్ లోపలికి వస్తూ విష్ చేశాడు. వెంకట్ తలతిప్పి కొద్దిగా వంచి నవ్వాడు.
  కటికీ కేసి తలతిప్పి చూసే సరికి, సూర్యుడు చెట్ల మీంచి పైకెళ్లి పోతున్నాడు.. ‘బోలెడు పన్లున్నాయి నీ దగ్గరే కూర్చుంటే ఎలా’ అన్నట్లుగా. గదిలో డిజైన్లన్నీ ఎవరో కడిగేసినట్లుగా మాయం ఐపోయాయి. అప్పుడ టైము ఆరున్నరయింది.
  “అంతా నార్మల్ గా ఉందా?” శంకర్ చేతిలోనుంచి అటెండెన్స్ రిజిస్టర్ అందుకుంటూ అడిగాడు.
  “ఎస్సర్.. ఒక్క ఆల్జీబ్రా లెక్చరెర్ రాలేదు ఏదో ఎమర్జెన్సీట.” చెప్పాడు శంకర్.
  “ఎవరు? హరిశ్చంద్ర ప్రసాదేనా? అతనికి తప్పు పేరు పెట్టారయ్యా. అన్నీ అబద్ధాలే. నెలకి నాలుగు సార్లు కొంపలు మునిగి పోతుంటాయి. రిప్లేస్ చేద్దామంటే మానేజ్ మెంట్ కాండిడేటయిపోయాడు. ఎలాగో మానేజ్ చెయ్యమంటాడు సెక్రెటరీ. అదీ కాక క్లాస్ తీసుకున్నప్పుడు పిల్లల్ని మెస్మరైజ్ చేస్తుంటాడు. సర్లే.. వాట్ కెన్నాట్ బి క్యూర్డ్  మస్ట్ బి ఎన్డ్యూర్డ్. క్లాసులెప్పుడున్నాయో చెప్పు మనిద్దరం షేర్ చేద్దాం.” వెంకట్ తన కుర్చీలో కూర్చుంటూ వాపోయాడు.
  అప్పుడొకళ్లూ అప్పుడొకళ్లూ కుర్రాళ్లు పరుగెత్తుకుంటూ క్లాసులకెళ్తున్నారు. వెంకట్ చూసీ చూడనట్లు వదిలేసి తన పని చూసుకుంటున్నాడు.
  శంకర్ తన సీట్లో కూర్చుని, ఆ రోజు చెయ్యవలసిన పనుల లిస్ట్ చూసుకుంటున్నాడు.
  ఒక జిల్లా కేంద్రంలోని రెసిడెన్షియల్ జూనియర్ కళాశాల అది.ఊరు చివరగా కొండలనానుకుని రెండు పెద్ద భవనాలు కట్టారు. ఒకటి ఆడపిల్లలకి, ఒకటి మగపిల్లలకి. రెండు భవనాలకీ మధ్య పెద్ద గోడ.
  భవనంలో సగం భాగం కాలేజ్, సగం హాస్టల్.
  పొద్దున్న ఆరు గంటలనుంచే ట్యుటోరియల్స్ ఉంటాయి. ఎనిమిదింటికి బ్రేక్ ఫాస్ట్. ఇళ్ల నుంచి వచ్చే వాళ్లకి కూడా అక్కడే భోజన ఫలహారాలు.తొమ్మిది నుంచీ ఒంటిగంట వరకూ క్లాసులుంటాయి. ఒక గంట లంచ్ విరామం. సాయంత్రం నాలుగు నుంచీ ఆరు వరకూ ఎమ్సెట్ కోచింగ్. ఆరు నుంచీ ఏడు వరకూ డిన్నర్. కాసేపు ఊపిరి తీసుకున్నట్లుగా ఉంటే.. రాత్రి పది వరకూ హోంవర్క్.. చదువులు. అప్పుడు ఇళ్లనుంచి వచ్చే వాళ్లని తల్లిదండ్రులు వచ్చి తీసుకెళ్తారు. అందుకే చాలా మంది హాస్టల్ లోనే ఉంచేస్తారు.
  ఇంటర్ రిజల్ట్స్ కీ, ఎమ్సెట్ రిజల్ట్స్ కీ రాష్ట్రంలోనే ప్రధమ స్థానాన్ని ఆక్రమించిందా కళాశాల. ప్రతీ జిల్లా కేంద్రంలోనూ ఒక బ్రాంచ్. రాజకీయంగా మంచి పలుకుబడి ఉన్న వ్యక్తులు ముగ్గురు దాని వ్యవస్థాపకులు. ముఖ్యంగా చంద్రశేఖరంగారు.. చురుకుగా అన్ని వ్యవహారాలూ చూస్తుంటారు. ప్రతీ విద్యార్ధి యోగక్షేమాలూ పేరు పేరునా కనుక్కోవడం ఆ కళాశాలల ప్రత్యేకత.
  ప్రతీ విద్యార్ధికీ ఒక ఫైలు. వారం వారం ప్రోగ్రెస్ అందులో ఫీడ్ చేసి మంత్లీ రిపోర్ట్ లు తయారు చెయ్యడానికి ఇద్దరు కంప్యూటర్ ఆపరేటర్లుంటారు. ఆ రిపోర్ట్ లు ప్రిన్సిపాల్ పరిశీలించిన తరువాత, స్వయంగా చంద్రశేఖరంగారు చూసి, అన్ని కాలేజీల ప్రిన్సిపాల్స్ తో చర్చిస్తుంటారు.
  వెంకట్ ప్రిన్సిపాల్ గా ఉన్న కాలేజ్ ని అందరూ ‘ఫాదర్’ అని పిలుస్తారు, ఆ చైన్ లో మొట్టమొదటగా స్థాపించబడిందని. ఒక ఇరుకు సందులో, ఒక ఇంటి మేడమీద ప్రారంభించబడ్డ ట్యుయోరియల్ కాలేజ్ .. రాష్ట్ర మంతా మఱ్ఱిచెట్టు ఊడల్లా విస్తరించింది. ట్యుటోరియల్ ని రెసిడెన్షియల్ కాలేజ్ గా మార్చి విశాలమైన భవనాలు కట్టారు అన్ని ముఖ్యపట్టణాలలోనూ.
  వెంకట్ కి నలభై ఐదేళ్లుంటాయి. యమ్మెస్సీ అవగానే ప్రభుత్వ కళాశాలలో ఉద్యోగం వచ్చింది. పదిహేనేళ్లు పనిచేశాక చంద్రశేఖరం అతన్ని పట్టుకున్నాడు. రాష్ట్రంలో ఉన్న ఇంచుమించు అన్ని కలాశాలల్లోని లెక్చరర్ల వివరాలూ చంద్రశేఖరం సేకరిస్తుంటాడు. అలాగ.. స్టూడెంట్స్ లో మంచి పేరు తెచ్చుకున్న వెంకట్ ని, పది రెట్లు జీతం ఇస్తానని చెప్పి తీసుకొచ్చి, ప్రతిష్ఠాత్మక కాలేజ్, ‘ఫాదర్’ లో వేశాడు. వెంకట్ చేరినప్పట్నుంచీ కళాశాల ఖ్యాతి మరింత పెరిగింది.

  తెల్లవారుఝామునే నాలుగింటికి లేచి సతమతమైపోతోంది రమ. లేవగానే మొదటి కఠిన మైన కార్యక్రమం, ఆదిత్యని లేపడం. పది నిముషాలు పాటుపడి, ఫ్రిజ్ లో నీళ్లు మొహం మీద చిలకరిస్తే, “మమ్మీ” అంటూ గావుకేకలేస్తూ లేస్తాడు.
  “అమ్మో.. ఫోర్ థర్టీ..” అని అరిచి మంచం మీది నుంచి బాత్రూంలోకి ఒక్క గెంతు లో ఉరికి, జెట్ స్పీడులో స్నానం వగైరాలన్నీ ముగించుకుని వంటింట్లో తల్లి ముందు వాల్తాడు. అప్పటి రమ ఏ ఉప్మానో తయారు చేసి, పాలు రెడీగా ఉంచితే, మూడు స్పూన్లతో ఉప్మానీ, రెండు గుక్కల్లో పాలనీ గొంతులో వేసి.. బాగ్ తో సహా మెట్ల మీది నుంచి దూకుతూ అపార్ట్మెంట్ గేటు దగ్గరకి పరుగెడతాడు.
  అక్కడ స్కూటర్ స్టార్ట్ చేసి రెడీగా ఉన్న శ్రీరామ్ కొడుకు నెక్కించుకుని బస్టాప్ దగ్గర దింపుతాడు.
  బస్సు ఐదింటికల్లా బయలు దేరుతుంది. వరుసగా అన్ని సెంటర్లలోనూ ఆగి కాలేజ్ దగ్గరకి వచ్చే సరికి పావు తక్కువ ఆరవుతుంది. కాలేజ్ గేటు దగ్గర బస్సు దిగి ‘అమ్మయ్య’ అనుకుంటారు పిల్లలందరూ. ఆ వేళ్టికి టెన్షన్ తీరిందన్నమాట. అప్పటి నుంచీ ప్రారంభమైన అవిశ్రాంత పోరాటం రాత్రి పదింటికి కానీ అవదు.
  రమ, శ్రీరామ్ వంటి తల్లిదండ్రులు ఆ రోజుకి నిశ్చింతగా ఉంటారు. దాదాపు రోజూ అదే తంతు.

  వెంకట్ ఫస్ట్ ఇంటర్ క్లాస్ లోకి అడుగు పెడుతుండగానే పిల్లలందరూ లేచి గుడ్ మార్నింగ్ చెప్పారు. వెంకట్ కుర్చీని బల్ల ముందుకి జరిపి కూర్చున్నాడు.
  వెంకట్, ఐదడుగుల నాలుగంగుళాల పొడవుతో, సన్నగా ఉండి కుర్చీలో చక్కగా ఇమిడి పోతాడు.
  ఎప్పుడూ తెల్లని ఇస్త్రీ పైజామా లాల్చీ, కనుబొమ్మల మధ్య కనీ కనిపించకుండా చిన్న బొట్టు.. పెదవుల మీద చెరగని చిరునవ్వు అతని ప్రత్యేకతలు. పిల్లలందరూ కూర్చున్నాక అటెండెన్స్ రిజిస్టర్ తీశాడు. అభిలాష్. అభినవ్, ఆదిత్య, అరుణ్, అక్షయ్.. ఆయుష్..
  “ఏంటయ్యా! అ ఆలతో తప్పితే పేరు మొదలవడానికి ఇంకేం పనికి రావా? ఓ ఇక్కడొక శ్రీనివాసుడున్నాడు.”
  అటెండెన్స్ అయాక ఆదిత్య లేచాడు. “సార్! ఇవేళ నలుగురివి బ్ర్త్ డేలున్నాయి. కేక్ కోయిస్తారా?”
  ప్రిన్సిపాల్ బ్ర్త్ డే కేక్ కోయించడమంటే మాటలా? ఫాదర్ లో పిల్లల పుట్టినరోజులన్నీ గుర్తు పెట్టుకుని క్లాస్ లో కేక్ కోయించడం ఒక ఆనవాయితీ. వాటికై ఆదిలోనే ఫీజు వసూలు చేస్తారు. ఐతేనేం.. అదొక ప్రత్యేకత.
  “విత్ ప్లెజర్. ఏడీ తిరుపతి?”
  తిరుపతి క్లాస్ అటెండర్.
  “రెడీ సార్.”తిరుపతి పెద్ద కేక్ తో తయారు.
  “పదహారు బుల్లి బుల్లి కొవ్వొత్తులు ఠీవిగా నించున్న, క్రికెట్ బాట్ ఆకారంలో ఉన్న కేక్ ని చూడగానే పిల్లలందరూ రిథిమిక్ గా చప్పట్లు కొట్టడం మొదలెట్టారు.
  పదహారేళ్ల వయసొచ్చిన అభిషేక్, ఆర్ణవ్, అమృత్, ఆరూష్ లు సగం సిగ్గుతో, సగం ఆనందంతో మార్చ్ చేస్తూ ముందుకు వచ్చారు. అందరి బుగ్గలూ ఎర్రగా, కళ్లల్లో ఉత్సాహం. ఆ వేళ్టికి వాళ్లే హీరోలు మరి.
  వెంకట్ లేచి నలుగురి చేతా కేక్ కోయించాడు. అందరూ ప్రిన్సిపాల్ కి ముందుగా పెట్టి, ఒకరికొకరు తినిపించుకున్నారు. తిరుపతి తయారుగా ఉంచుకున్న డిస్పోజబుల్ కాగితం ప్లేట్లలో అందరికీ కేక్ ఇచ్చాడు.
  తినడం అయి చేతులు కడుక్కునే సరికి సగం పీరియడ్ అయిపోయింది. తినడం అయాక ఆల్జీబ్రా ఎంతవరకూ అయిందో కనుక్కున్నాడు వెంకట్. క్లాసులెంత ఎగ్గొట్టినా పోర్షన్ బాగానే కవర్ చేశాడు హరిశ్చంద్ర. ట్యుటోరియల్, క్లాసులూ కలిపి పాఠాలు బాగా అర్ధమవుతున్నాయని చెప్పారు పిల్లలు.
  మిగిలిన అరగంటలో ఆల్జీబ్రాని అరటిపండు ఒలిచినంత సులభంగా చెప్పి లేచాడు వెంకట్, బెల్లవగానే.
  “సార్!” అన్నారు పిల్లలంతా ఒకే సారి.
  వెంకట్ పిల్లలకేసి చూశాడు.
  “రోజూ మీరే రాకూడదా సార్?”
  “అప్పుడప్పుడు వస్తుంటాగా! మీరు ఎప్పటికప్పుడు అప్డేట్ గా ఉండండి. డౌట్స్ ఉంటే క్లియర్ చేస్తా.” వెంకట్ క్లాస్ లోంచి బైటికి నడిచాడు.
                                   …………………
  ఆదిత్య(ఆది), అభిషేక్(అభి), ఆర్ణవ్(అణు), అమృత్(అము), ఆరూష్(ఆరూ).. అందరూ ఒక స్కూల్ నుంచే వచ్చారు. ఎల్ కేజీ నుంచీ ఒకటే బెంచ్. అందులో నలుగురివి ఒకే రోజు బర్త్ డేలు.
  మొదట్లో తెలీకుండానే కోపం తెచ్చేసుకునేవారు. ఒకళ్ల బర్త్ డేని ఒకళ్లు లాగేసుకుంటున్నంత బాధవేసేది. నెమ్మదిగా అలవాటై పోయి ఆరో క్లాసు నుంచీ ప్రాణస్నేహితులైపోయారు. ఆ తరువాత అందరూ వాళ్ల బర్త్ డేరోజు కలుసుకుంటూ వచ్చారు. ఆదిత్య అందరికంటే ఒక నెల చిన్న. ఆయినా కూడా వాడే లీడరు.
  ‘ఫాదర్’ లో చేరినరోజు, ఆకాలేజ్ అస్సలు నచ్చలేదు, అఆలు ఐదుగురికీ. స్కూల్లో వాళ్ల గాంగుకి ఆపేరు పెట్టారు. అక్కడ కొంచెం వేరే అచ్చు హల్లులతో మొదలయ్యే పేర్లుండేవి.
  “ఎక్కడా ఆడుకోడానికి గ్రౌండే లేదురా!” ఆదిత్య మాటలకి అందరూ క్లాసులో కిటికీల దగ్గరకి వెళ్లి చూశారు.
  “నిజమేరా. ఓ పక్క కొండలు. మరో పక్క అమ్మాయిల కాలేజి.మిగిలిన రెండు సైడ్లూ  జైలు గోడల్లాంటి గోడలు. ఇంక క్రికెట్, ఫుట్ బాల్ ఎక్కడాడతాం?” ఆణు విచారంగా అన్నాడు. స్కూల్లో క్రికెట్ టీమ్ కి వాడే కెప్టెన్.
  “టైమ్ టేబిల్ చూడలేదారా? అసలు ఆటలకి టైమెక్కడుంది?” అన్నాడు అభి. వాడు పుస్తకాల పురుగు. ఇంతలావు మయోపియా కళ్లద్దాలతో.. ఎప్పుడూ చేతిలో పుస్తకంతో ప్రొఫెసర్ లా పోజులిస్తుంటాడు.
  “ఇట్రండ్రా!” అమూ, అరూలు పిలిచారు.
  అక్కడ కిటికీలోంచి చూస్తే అమ్మాయిలు నడుస్తూ కనిపించారు. అమ్మాయిల కాలేజ్ అటుపక్కుంది.

  “నమస్కారం” అంటూ చేతివేళ్ల కొసలు ఎదుటివారి వైపుకి పెట్టి జోడించి ఒక పెద్దాయన క్లాసులోకి వచ్చారు. మాసిపోయిన రంగున్న పాంటు, చిన్న గళ్లున్న బుష్ షర్టు. కొద్దిగా ముందుకి వంగి నడుస్తూ, ముందు బెంచీ దగ్గర నిలుచున్నారు. పిల్లలందరూ గబగబా సర్దుకుని లేచి నిల్చుని నమస్కరించారు.
  “నా పేరు అప్పలాచారి. సంస్కృతం చెప్తాను. నాకు ఈ నించోడాలూ, గుడ్ మార్నింగ్ చెప్పడాలూ ఇష్టం ఉండవు. అతివినయం ధూర్తలక్షణం.” అప్పలాచారి ముందు బెంచీ ఎక్కి కూర్చుని అన్నాడు.
  ఎందుకో కానీ ముందు బెంచీ వదిలేశారు పిల్లలు.
  “మీరు సంస్కృతం ఎందుకు తీసుకున్నారో నాకు తెలుసు. మార్కులొస్తాయని. సంస్కృతంలో అఆఇఈ లేనా వచ్చా ఎవరికైనా?”
  ఎవరూ నోరెత్తలేదు.
  “నాకు తెలుసు. సంస్కృతం ఇంగ్లీషులో రాసేడుస్తారు. మేం దిద్దేడవాలి.” చేతి రుమాలుతో మూతి తుడుచుకుంటూ అన్నాడు. అయినా తుంపర్లు పడుతూనే ఉన్నాయి.
  “మీకు పాఠాలు చెప్పడానికి ఇద్దరొస్తాం.”
  “ఇద్దరేనా సార్?” మళ్లీ కోరస్.
  “నా తలకాయ. సంస్కృతం చెప్పడానికి ఇద్దరం. నా క్లాసులో మాత్రం నేనేదంటే అదనాలి. నేనేం చేస్తే అది చెయ్యాలి. ఒక నోట్సుతప్పకుండా పెట్టాలి.” అప్పలాచారి ఆగి ఆగి అంతా చెప్పే సరికి బెల్లయింది.
  “చాలా థాంక్స్ రా!” ఆదిత్యకి నలుగురూ చెప్పారు. అందరూ వింతగా చూస్తుంటే, అము అన్నాడు..
  “ముందు బెంచీ వదిలేసి కూర్చుందామని వాడే అన్నాడు.” అందరూ చప్పట్లు కొట్టారు.   
  చప్పట్లు కొడుతుంటే వచ్చారు ప్రిన్సిపాల్ వెంకట్.
  “థాంక్యూ ఫర్ ది వెల్కమ్ క్లాప్స్.”
  దొంగ చూపులుచూస్తూ ఇంకా నించునే ఉన్నారు.
  “కూర్చోండి. మీ అందరికీ పరిచయాలయ్యాయా?”
  తలలు అడ్డంగా తిప్పారు.
  “ఇప్పుడు అయిస్ బ్రేకింగ్. అంటే ఒకళ్లనొకళ్లు పరిచయం చేసుకోవడం.” వెంకట్ నవ్వుతూ అన్నాడు.
  తిరుపతి వెనకాలే ఒక సంచీ పుచ్చుకుని రెడీగా ఉన్నాడు. జిప్ ఉన్న గుడ్డ సంచీ. అడ్మిషన్ కి వచ్చినప్పుడే చెప్పారు, ఎవరూ ప్లాస్టిక్ సంచీలు వాడకూడదని. అందరూ స్కూల్ బాగ్ లు తెచ్చుకోవలసిందే.
  కాంపౌండ్ లో ఎక్కడా ప్లాస్టిక్ కవర్లు కనిపించడానికి వీల్లేదు. ప్రాక్టికల్ గా ‘ఎన్విరాన్ మెంటల్' ఫ్రెండ్లీగా ఎంలా ఉండాలో నేర్పించాలని వెంకట్ ఉద్దేశం. తిరుపతి కేసి తిరిగి తలూపాడు.
  బాగ్ లో ఉన్న అంగుళం పొడవున్న పేపర్ రోల్స్ ని బల్ల మీద పోశాడు తిరుపతి. ఏమిటా అని అందరూ కుతూహలంగా చూశారు.
  “వీటిలో మీ క్లాసులో ఉన్న పిల్లల పేర్లున్నాయి. ఒక్కొక్కళ్లూ వచ్చి ఒక్కో రోల్ తీసుకోండి.అందు ఉన్న పేరు గలవాళ్లని వెతుక్కుని, వాళ్ల దగ్గరికి వెళ్లి, వాళ్ల గురించి తెలుసుకుని ఇక్కడికి వచ్చి చెప్పాలి. అంటే, మీకొచ్చిన కాగితంలో ఎవరి పేరుంటే వాళ్ల గురించి మీకు పూర్తిగా తెలియాలన్నమాట. ఎవరు బాగా చెప్తే వాళ్లకి మంచి ప్రైజ్.” అన్నాడు వెంకట్.
  దాంతో కుర్రాళ్లలో కొత్త ఉత్సాహం వచ్చింది. ఇదేదో కొత్తాట.. బాగుందే! అందరూ కాగితాలు విప్పి పేర్లు చూసుకున్నారు. ఇంక ఒకళ్ల నొకళ్లు వెతుక్కోడం.. ఎదురెదురుగా కూర్చుని వివరాలు రాసుకోవడం.. అంతా కొత్త కొత్తగా ఉంది. అరగంటయ్యాక, అందరికంటే ముందు ఆదిత్య వచ్చాడు బల్ల దగ్గరకి.
  ఆదిత్యకి అక్షయ్ గురించి చెప్పమని వచ్చింది. ఇద్దరూ మాట్లాడుకుంటుండగానే ఆయుష్ వచ్చాడు, ఆదిత్య వివరాలు తీసుకోడానికి.
  అక్షయ్ గురించి మూడు నిముషాల్లో అన్ని వివరాలూ చెప్పాడు ఆదిత్య. అక్షయ్ పక్క ఊళ్లోనుంచి వచ్చి చేరాడు. హాస్టల్లో ఉంటాడు. ఫాదర్ లాండ్ లార్డ్. ఇలా అందరి గురించీ తెలుసుకోడానికి రెండు గంటలు పట్టింది.
  అందరి కంటే బంటీ బాగా చెప్పాడు. వాడికి బహుమతిగా మంచి లెటర్ ప్యాడ్ ఇచ్చారు ప్రిన్సిపాల్.
  వెంకట్ వెళ్తుంటే, “థాంక్యూ సర్!” అందరూ మనస్ఫూర్తిగా విష్ చేశారు.
(తరువాయి భాగం.. ఆదివారం)

Tuesday, August 22, 2017

అర్క శతకం

Posted by Mantha Bhanumathi on Tuesday, August 22, 2017 with No comments
                               
                                              సూర్య స్తుతి- కందాల మాల.


1.    కరివదనుని కృప తోడను
        యొరు సాహసమే ననుకొని యొక శతకమునే
        పరి పరి సాధన చేసితి
        యరడ యొసగె నా గభస్తి యంతనె నర్కా.

   ఆ విఘ్న నాయకుని దయతో, దినకరుడిచ్చిన తెప్ప(అరడ) వంటి ఆసరాతో ఒక శతకమును సమర్పించ నెంచి గొప్ప సాహసము చేశాను.



 2.      ఉదయించిన భానుని గని
          సదమల నేదో తలంపు చక్కగ రాగా
          చదువులు నేర్పిన గురువుల
          పదములకంజలి ఘటించి వ్రాసితినర్కా.

   ఉదయించిన సూర్యుని చూసి, నిర్మలమైన ఆలోచన కలిగి, నా గురువుల పాదములకు నమస్కరించి, ఈ శతకమును వ్రాశాను.


                                 
 3.   కెంజాయ మెరుపు సొగసుల
       కంజపు నెచ్చెలిదె వచ్చె కాంతులు విరిసెన్
       మంజిమ నిండగ మదిలో
       అంజలి నిరతము ఘటింతు యనవధి నర్కా!

   కెంపు రంగు మెరుపుల అందముతో తామరపూ చెలికాడు రాగా, మనమున మనోజ్ఞత(మంజిమ) నిండగా ఎల్లప్పుడు నమస్కరిస్తూంటా నీకు అర్కా.




 4.      నిశి గడిచె నిదుర లేకను
          కుశలమడగ వచ్చె గాద కూర్మి హితుడదే
          కుశము విడిచి నర్ఘ్య మిడెద
          యశనము బాగుగ నమర్చ యనిశము నర్కా

   నిద్ర లేక రేయంతా గడవగా, ప్రేమతో క్షేమమడగ వచ్చిన హితునికి నీటిని అర్ఘ్యము విడుస్తూ అర్కుని ఆహారము సమకూర్చమని వేడెదను.
                                                                       


    5.       పులుగుల కిలకిల లవిగో
              నులి వెచ్చని తొలి పొడుపు మినుకుల వెలుగులో
              పులకించగ సకల జగము
              అలతిన గైకొను నమస్సు యనయము నర్కా                

     పక్షుల కిలకిలారావములతో, వెచ్చని తొలి పొద్దు కిరణముల వెలుగులో సమస్త జగమూ పులకించగా, నా చిరు నమస్సు లెల్లప్పుడూ అందుకో అర్కా.

6.      నభమున నుదయించి దినము
         నభయము నొసగేవు నీవు నావనములకున్
         యభి వెలుగుల నదమున నీ
         యభిముఖము నిలిచి కొలిచెద యనిశము నర్కా.


  ప్రతీ దినమూ ఆకశమున నుదయించి ఆ వనాలకు అభయాన్నిస్తావు. అంతటనా వెలుగుల సముద్రములో నీ ఎదురుగా నిలిచి ఎప్పుడూ నిను కొలిచెదనర్కా.


                                               
                                                                                                                                               
                          


                       

                             7.      కనిపించెడి దైవమితడు
                                      కనవలె నుదయించు సూర్యు గారవముననే
                                      యనవరతము నిల కాచును  
                                      ననుదినమర్చన సలిపెద నవిరత మర్కా.

  కనిపించే దైవం కనుక, ఉదయించే సూర్యుని చూడవలె. ఎల్లప్పుడూ ఇలను కాపాడే ఆ దైవమును ప్రతీదినమూ ఎల్లప్పుడూ అర్చించెదనర్కా.



                              8.     తిమిరాప హారి నీవే
                                      క్రమమును తప్పక తన విధి కావించగనే
                                      గమనము మారదు నెన్నడు
                                      నమిత విధేయులము నీకు ననిశము నర్కా!

  చీకటిని నశింపచేసి, క్రమం తప్పకుండా తన విధి నెరవేరుస్తూ, నడకను ఎన్నటికీ మార్చని నీకు ఎప్పుడూ ఎంతో విధేయులము అర్కా.

                             9.      అఖిల జగములకు యలతిన
                                      నిఖిలము చుఱుకును యిడుకొన నేరిమి నెపుడూ
                                      మఖమును నిలిపియు నిరతము
                                      సుఖమును ప్రాణుల కొసగుదు సూటిగ నర్కా.

  లోకాలన్నింటికీ ఎల్లప్పుడూ తేలికగా, నేర్పుగా, వేడిని ఇస్తూ, ధర్మము నిలిపి, జీవులకు సుఖమునొసగెదవు అర్కా.

                             10.     అట నాకశముననుదినము
                                      నెటువంటి యలసట లేక నేమరక సదా
                                      పటుతరముగ పాలింతువు
                                      నిటు నీ లోకము లెపుడును నీవే నర్కా

  ఆటు వింగినీ, ఇటు నేలనూ కూడా ఎల్లప్పుడూ అప్రమత్తుడవై సమర్ధవంతంగా పాలిస్తూ ఉంటావు నీవే అర్కా.

                                    

                            11.       అలనా మబ్బుల దాగియు
                                       నిలనీ కిరణ కరణముల నింపుగ నిడివిన్
                                       సులువుగ నంతను తాకుచు
                                       కలువల నిదురింప జేయ గరిమిని యర్కా.

  మబ్బులలో దాగి, నీ కిరణముల నులి వెచ్చని స్పర్శతో సున్నితంగా తాకుతూ కలువలను జోకొడతావు అర్కా.

                             12.     భాసురమౌ ననవరతము
                                       కోసల యధిపతి నిరతము కొలువగ నిన్నే
                                       బాసట యొసగగ బాగుగ
                                       యాసర నిచ్చితివి నీవె యనిశము నర్కా.

  నిరంతరం ప్రకాశించే నిన్ను కోసలరాజు శ్రీరాముడు నిత్యమూ కొలువగా, బాసటగా నిలిచి ఆసరా నిచ్చావు అర్కా.
                               13.    రవి చొరవని చోటుననే
                                        భువనమున నెవరు నిలువరు పుష్టియు లేకన్
                                        జవసత్వము లుడిగేనుగ
                                        యవిరళముగ నాదుకొనుమ యనయము నర్కా

  రవి లేని చోట బలం లేక, నిస్త్రాణగా నీరసించి పోయెదరు అందరూ. ఎల్లప్పుడూ అత్యంతమూ ఆదుకొనుము అర్కా

                               14.     సప్త హయముల రధమదియె
                                         తప్తము నందింప నీవు తప్పక నెపుడున్
                                         లిప్త యయిన నేమరకను
                                         తృప్తిగ నడిపించెదవుగ కృపతో నర్కా.

  ఏడు గుర్రముల రధమును క్షణ మాత్రమైనా ఏమరకుండా, సంతోషముగా దయతో నడిపిస్తావు అర్కా.

                                15.     సురలసురులెపుడు సమముగ
                                          పరినిష్ఠను వేడుకొనెడి పరమాత్మవుగా
                                          హరిహరులు నలువ సహితము
                                          నిరతము నర్చించెదరుగ నెమ్మిక నర్కా.

  సురలు, అసురులు కూడా సమానంగా వేడుకునే పరమాత్మవు. త్రిమూర్తులు ప్రేమతో ఎల్లప్పుడు నిను అర్చించెదరు అర్కా.

                                16.     అదితి తనయుడాదిత్యుడు
                                          విదితము గను రక్షసేయ విశ్వము నంతన్
                                          ముదమునొసగు ననవరతము
                                          సదమల వనముల కొసగును సత్తువ నర్కా

  అదితి కుమారుడైన ఆదిత్యుడు విశ్వాన్ని రక్ష్తిస్తాడని తెలిసినదే. ఎప్పుడూ సంతోషాన్నిస్తూ, వనాలకి సత్తువనిస్తాడు నిర్మలంగా అర్కా.

                                 

                                17.      సకలవ్యాపకుడు సదా
                                           యకలంకుడనిమిషుడు తిమిరాంతకుడతడే
                                           శుకశౌనకాది మునులకు
                                           యకవము వైరాగ్య మొసగు యాత్మయె నర్కా.

సకల వ్యాప్తి చెందిన దోషములు లేని దేవత, చీకటి నశింపచేయువాడు, శుక శౌనకాది మునులకు, వైరాగ్యమొసగే ఆత్మ అతడే అర్కా.
                               18.      నియతుడు సర్వేంద్రియముల
                                          నియమము తప్పకనె కాచు నికరము గానే
                                          నయముగ జీవుల రుగ్మపు
                                          మొయిలు కడవ బెట్టుగాద ముదముగ నర్కా.

  సర్వ ఇంద్రియాలనీ నియంత్రిస్తూ, క్రమం తప్పకుండా ప్రాణుల రుగ్మతలనే మేఘాలని కుండలో సంతోషంగా దాచిపెడతావు కద అర్కా.
  
                                19.    క్లేశములను తొలగించగ
                                         నాశలు తీర్చగను వచ్చి నాకాశమునన్
                                         యైశపు ప్రతినిధిగ నిలిచి
                                         కోశము లైదింటి కాచు కుతపుడ వర్కా.

  కష్టాలని తొలగించి ఆశలను తీర్చుటకుఈశ్వరుని ప్రతినిధి వలే ఆకాశంలే నిలిచి, అన్నమయ, ప్రాణమయ, మనోమయ, విజ్ఞానమయ, ఆనందమయ కోశములను కాచే సూర్యుడవు అర్కా.

                                20.   యుక్తా యుక్తములెరుగుచు
                                        భుక్తీ భోగముల నొసగు పోడిమి దయతో
                                        శక్తీ సౌఖ్యము లమరగ
                                        భక్తీ ముక్తి నిను గొల్వ బాగుగ నర్కా.

   భక్తితో నిను కొలువ, మంచీ చెడూ తెలిసి, ఆహారాన్ని, సంపదనూ కరుణతో ఒసగి, శక్తి,సౌఖ్యము, ముక్తి అమరుస్తావుగా అర్కా.
     
                              

                               21.     తేజస్సు నిచ్చు సతతము
                                         భాజనమున లోకములకు బాళిగ నీవే
                                         పూజింపగ భక్తి నెపుడు
                                         రాజిల్లగ రవి పొలపము రమ్యము నర్కా.

  ఎంతో యోగ్యముగా ఎల్లప్పుడూ తేజస్సుని  చక్కగా లోకాలకునిచ్చేటి వానిని భక్తితో పూజిస్తుంటే, రవీ ప్రకాశము రమ్యంగా వెలుగుతుంది అర్కా.

                               22.     ప్రత్యక్ష దైవ ముగనే
                                         నిత్యము వెలుగుచు నభమున నిర్దేశింపన్
                                         కృత్యముల దిశలనంతను
                                         సత్యము యిదియే నిశాంత సవితృడవర్కా.

  నిత్యము వెలుగుచూ ఆకసమున అన్ని దిశలలో పనులను నిర్దేశించే ప్రత్యక్షదైవము, నిశిని అంతముచేసే సవితృడనేది నిజము అర్కా.
                               23.     విష్ణు మహేశ్వర బ్రహ్మల
                                         జిష్ణు వరుణ వాయు వగ్ని చేతనములచే
                                         నిష్ణుడయిన పర బ్రహ్మము
                                         నుష్ణము నుర్వికి యొసంగు నుష్ణుడవర్కా.

  బ్రహ్మ విష్ణు మహేశ్వరులచే, వరుణుడు మొదలైన పంచభూతములచే నేర్పరి యైన పరబ్రహ్మము, భూమికి వేడినిచ్చెడి సూర్యుడవే అర్కా

                               24.     చేకొన్న పని నెరపుటకు
                                         నాకొను ప్రాణుల గరిమిని నాదుకొనగనే
                                         చేకొని చెట్లకు ప్రాణము
                                         నేకటముగను నొసగేవు నీకొవ నర్కా.

  తమ పని చేసుకొనుటకు, ఆకలికొన్న ప్రాణుల వేడిని ఆదుకునే చెట్లను, ఆపేక్షతో ఆర్ద్రతతో గమనించి ప్రాణము నిచ్చేవు అర్కా.

                                   

                               25.     బహుముఖముల నిల కొసగెద
                                         విహమందు పరము, సమస్త వీక్షణములతో
                                         నహమడచగ నందరికిని
                                         మహిమను జూప నిను కొలుతు మదిలో నర్కా!

  అనేక విధములుగా ఇహంలో పరాన్ని ఇచ్చి, చూపులతో అహాన్ని అణచి మహిమ చూపే నిన్ను మనసులో కొలిచెదను అర్కా.

                               26.     కనిపించే దైవమనుచు
                                         నిను యనవరతము కొలవగ నెంతో పుణ్యం
                                         కనగను చేసిరి మనుజులు
                                         దినకరు నిన్ కొలువ గాను దీక్షను యర్కా.

  కనిపించే దైవమని నిన్ను ఎల్లప్పుడూ కొలుచుటకు, అర్చించుటకు మనుష్యులు ఎంతో పుణ్యం చేసుకున్నారు అర్కా.

                               27.      నింగికి నీవే యధిపతి
                                          పొంగెడు సంద్రపు తరగల పొంగారగనే
                                          సంగడి చేయగ సూర్యుడ
                                          బంగరు జలధి యహి చేర్చ బాగుగ నర్కా.

  ఆకాశమునకు అధిపతిగా, సముద్రపు తరంగాలతో విజృభించి స్నేహం చేస్తూ, అందలి నీటిని మేఘానికి అందిస్తావు బాగా అర్కా.

                                  28.     వేదములన్నిటి నంతనె
                                            సాదరముగ నువ్వఖిలము సాధింపగనే
                                            నాదిత్యా నిను వేకువ
                                            నాదరమున పిలిచి పూజ నడిపెద నర్కా.

   అన్ని వేదములనూ అవుపోసన పట్టిన నిన్ను వేకువను వినయంగా పిలిచి పూజచేసెదను అర్కా.

                                   

                                  29.     వర్షమునకు కారకుడని
                                            హర్షముతో జనులు నీకు నర్ఘ్యము వదలన్
                                            కర్షకులందరు కొలుతురు
                                            ఘర్షణ లేకనె కపిలుడ గరిమను యర్కా

  వర్షమునకు కారకుడవని ఆనందముతో జనులు అర్ఘ్య మివ్వగా, రైతులందరూ నిన్ను ఏక భావముతో శ్రద్ధగా కొలుస్తారు అర్కా.

                                30.    ధనపతికి సహచరుడవుగ
                                         యిన నీ హితుడే వరుణుడు యీప్సితముగనే
                                         విన వింధ్య దాటి బ్రహ్మము
                                         యనుదినమును యాట లాడె యానతి నర్కా.

  కుబేరుని స్నేహితుడవు, వరుణుడి హితుడవు. వింధ్య పర్వతము దాటిన బ్రహ్మము నీ అనుజ్ఞతో ప్రతీ దినమూ ఆటలాడుతుంది అర్కా.

                               31.      ఆ పచ్చని కాంతి వలయ  
                                         మాపును పోగొట్టి జల్లు మణికాంతులనే
                                         తాపము కలిగించు తరణి
                                         నూపిరి ప్రాణులకు నిలప నున్నతి నర్కా.

  సూర్యబింబం చుట్టూ ఉన్న పచ్చని కాంతి వలయం, చీకటిని పోగొట్టి, మాణిక్య కాంతులను వెదజల్లుతుంది. వేడిని కలిగించి నీవు, ప్రాణులకు ఊపిరి నిలుపుతావు అర్కా.

                               32.     అరుణిమ కాంతుల మెరపులు
                                         విరజిల్లగ వచ్చె నదిగొ వేదోదయుడే
                                          కరుణను కాచుకొనుచునే
                                          ధర సృష్టిస్థితిలయలకు ధార్మికు డర్కా.

 ఎర్రని కాంతులు విరజిమ్ముతూ వచ్చాడు వేదోదయుడు భానుడు. దయతో ఇలలో సృష్టి స్థితి లయములను ధర్మముతో కాచుకుంటాడు అర్కా.

                                     
                                  

                         33.         నభమున నిలిచిన గ్రహముల
                                      విభవమ్ముల నతడు బాగ వితతము సేయన్,
                                      ఇభుడును నీకనుచరుడే
                                      యభయమ్ము నొసగు నిహమున యనయము నర్కా.

  ఆకాశంలో నున్న గ్రహముల వైభవములను వ్యాప్తి చెందిస్తాడు. చంద్రుడు అతనికి అనుచరుడు. ఎల్లప్పుడూ ఇహలోకమున అభయము నిచ్చును అర్కా.
                          34.      తారల నియతిని నిరతము
                                     మేరకు నిర్దేశ పర్చ మింటిని నిలిచే
                                     సారము నివ్వగ నిరతము
                                     తేరునధిష్టించి నీవు తిరుగెద వర్కా.

  తారలు చక్కగా ఆకాశాన నిలుచుటకు బలిమి నీయ, రధాన్నధిరోహించి తిరుగుచుందువు అర్కా.

                        35.        మాత్రిక వయ్యా, జగముల
                                     నాత్రము తొలగింపగాను నాశల నింపన్
                                     పాత్రత కల తేజస్వికి
                                     సూత్రముతో తేజమొసగు సూర్యునివర్కా.

  జగాలన్నింటికీ మూలం నువ్వే. విపత్తులు తొలగించి, ఆశలు నింపి, అర్హుడైన వానికి ఏర్పాటులో వెలుగు నిస్తావు అర్కా.

                        36.        ద్వాదశ రూపములందున
                                     నా దిశలన్నిటిని కాచు నాదిత్యుడవే
                                     ఖేదము మాన్పగ రావా
                                     మోదమొసంగగ నిలకు సుముఖముగ నర్కా!

పన్నెడు రూపాలలో దిక్కులన్నిటినీ కాపాడే ఆదిత్యుడవు. దుఃఖము మాన్పి సంతోషాన్నిచ్చుటకు ఇలకు చక్కగా రావా అర్కా!

                              

                           37.          సత్వమొసగెదవు సతతము
                                          చత్వరమున్ ముగ్గులిడ నిశాంతము నందే
                                          సత్వమె నీ కృప మాపై
                                          నత్వము లేదెపుడు నిజము నమ్ముము నర్కా

  ఎల్లప్పుడూ బలము నిచ్చెదవు. తెల్లవారు ఝామునే ముంగిలి ముగ్గులతో నింపగా నీకృప మాపై నుండుట భాగ్యమే అనునది మా కనుమానమే లేదు నిజముగా అర్కా.

                             38.       తూరుపు కొండల వచ్చియు
                                         వారుణి గిరుల వెడలెదవు పరగగ నెంతో
                                         పేరిమి నా పర్వతములు
                                         కోరి నమించ విదథులుగ కూరిమి నర్కా.

  తూర్పు కొండల్లో ప్రవేశించి, పశ్చిమాన ఉన్న గిరుల వెనక్కి వెళ్తావు. ఆ పర్వతములు ప్రేమతో నమస్కరించి ధన్యులయ్యె నర్కా.

                                   

                             39.       నిగమముల నిష్ణుడు యినుడు
                                         నగణితముగ నవధి లేక యల్లుకొనగనే
                                         సగుణుడు సద్భావమునను
                                         అగమాదుల వెలుగు నింప యగపడు నర్కా.

  వేదాలలో నిష్ణాతుడు సూర్యుడు. విస్తారంగా, అడ్డులేక వ్యాపించే సగుణుడు. మంచి మనసుతో కొండలలో వెలుగునిపుతూ కనిపిస్తాడు అర్కా.

                             40.       దివసము నంతయు వెలిగెడు
                                         సవితృని తేజము జనులకొసగగ బజనమున్
                                         దివమును యేలెడు దినకర
                                         సవమున యర్ఘ్యమి డెదముగ సంతత మర్కా.
  రోజంతా వెలుగుతూ తన తేజస్సును బలిమిని జనులకిస్తూ ఆకాశాన్నేలే సూర్యునికి, ఎల్లప్పుడూ నీటిలో నిలిచి అర్ఘ్యమిచ్చెదను అర్కా.

                             41.     శుభముల నొసగెడు సుతపుడ
                                       భయమును బహుమతిగ నెపుడు బాగుగ నిడగా
                                       నభమునను నిలిచి కనియెడి
                                       రభువు దివికి భువికి నతడు రక్షగ నర్కా.

  శుభాలనిచ్చే సూర్యుడు నిరంతరం అభయాన్నిస్తూ నింగిని నిలిచి చూస్తూ, దివికి, భువికి రాయబారిగా రక్షచేస్తున్నాడు అర్కా.

                             42.      వియతుల కిలకిల రవములె
                                        జయమును పలుకగ నుదయము జయమొసగగనే
                                        రయమున విభవము నివ్వగ
                                        నయమున యినుని కిరణములనయముగనర్కా.

  పక్షుల కిలకిలలతో జయమొసగుమని ఉదయమే పలుకరించగా, వేగంగా ఇనుని కిరణాలు ఎల్లప్పుడూ వైభవాన్నిస్తాయి.

                            43.      జవనమున దివస మంతయు
                                       అవిరతముగ నింగినందు ఆడగ నర్కా
                                       ప్రవిభాసిలు వీరుడవుగ
                                       సవిత నమస్సులివె నీకు సన్మతి నర్కా.

  దినమంతా వేగముగా ఎల్లప్పుడూ ఆకశమున ఆడుతూ వెలుగొందే వీరుడవు సవితా. నీకు సవినయంగా నమస్సు లందిస్తాను అర్కా.

                            44.     హర్షమున కమలము విరియ
                                      కర్షణ సేయగ వసుధను కర్షకు లంతా
                                      వర్షము వచ్చిన నీదయ
                                      తర్షము తీరద నుడువుము తప్పక నర్కా.

  కమలం ఆనందంగా విచ్చుకోగా, రైతులు వ్యవసాయం చేయుటకు సిద్ధమవగా, వర్షం రావడం నీదయ. అది వచ్చిన దప్పిక తీరుతుంది, రప్పించు అర్కా.

                            45.    సృష్టిస్థితి లయములకును
                                     శిష్టుడవు, కమలజు ప్రీతి చెందగ నెంతో
                                     అష్ట దిశల కనుసన్నల
                                     కష్టము లేక నడిపెదవు గాదిలి నర్కా.

  జ్ఞానివైన నీవు, సృష్టికర్త ప్రీతి చెందగా, సృష్టి స్థితి లయములకునున్న అష్ట దిశలను నీ కనుసన్నల సులభంగా ఇష్టముతో నడిపెదవు అర్కా.
                                        
                                 

                           46.        జీవము లేదు జగములను
                                       లేవుగ తారలు నభమున లేనిచొ నీవే
                                       చేవ నిడగ సకలములకు
                                       కావుము మమ్ముల నిరతము కరుణను నర్కా.

     నీవు లేనిచో లోకములలో జీవములేదు, నింగిన చుక్కలు లేవు. అన్నిటికీ సత్తువ నిస్తూ మమ్మల్ని ఎప్పడు కావుము అర్కా.

                           47.        కమలము మురియును నినుగన
                                       విమల చరిత, తిమిర హరివి  వెలుగుల దొరవే
                                       అమిత మగు పొలపమలరగ
                                       కమనీయము నీ యుదయము కలతెఱగర్కా.

  నిన్ను చూడగానే కమలం మురుస్తుంది. నిర్మల చరితుడవు, చీకటి పారద్రోలే వాడవు, అనంతమైన తేజస్సు చూపు, నీ రాక కమనీయ మన్నది నిజమర్కా.

                            48.      అంగకమునంత సతతము
                                       బంగరు ద్రావణపు మెరుపు భాసుర మౌగా
                                       చెంగట నిలువక దూరపు
                                       కంగనన నిలిచి  కొలుతురు గమకమునర్కా.

  నిలువెల్లా ఎల్లప్పుడూ బంగారు రంగు మెరుపు వెలుగుచుండగా, దగ్గరగా నిలువలేక, దూరపు ప్రదేశమున నిలిచి నిన్ను బాగుగా కొలుతురు అర్కా.

                            49.      కరుణను చూపగనంతయు
                                       అరుణుడవై యక్కసమిడ యగ్నిని పోలిన్
                                       వరుణము పీల్చి తరుణమున
                                       ధరణికి వర్షణముగ నిడెదవుగా నర్కా.

  ఎర్రగా అగ్నిని పోలి తాపము నిచ్చే నీవు కరుణ చూప, నీటిని పీల్చి, భూమికి వర్ష రూపముగా నిస్తావు అర్కా.

                                         
                                           
                         50.       విశ్వము నడిపించుటకే
                                     యశ్వములేడు నడిపించు యరదము మీదన్
                                     శశ్వత్ తిరుగుచు నీవే
                                     నిశ్వసనమిడగ జగత్తు నిలిపెదవర్కా.

  ఈ లోకాన్ని నడుపుటకు సప్తాశ్వ రధము మీద మరలమరల తిరుగుచూ ఊపిరి నందిస్తూ జగమును నిలిపెదవు అర్కా.